8 Mart 2012 Perşembe

KADINLAR GÜNÜ ve YAZININ İCADI ve ŞARKI SÖYLEYİCİSİ SAMİ


Sanırsam ilkokulun herhangi bir hayat bilgisi dersinde öğrenmişimdir yazının bundan binlerce yıl önce icat edildiğini. O zamanlar 3-A sınıfında filan olmalıydım. Oysa benim için yazı icat edileli yaklaşık üç sene olmuştu ve yazının mucidi birinci sınıf öğretmenim Ali Sadık Bey'den başkası değildi. Hayat bilgisi kitabımdaki hayati (!) konulardan biri olan yazının icadında , Sumer'lilerin yazıyı çivi yazısı olarak icat ettikleri ve yazmak için kil tabletler kullandıkları yazıyordu. Oysa Ali Sadık Öğretmenim bildiğin kurşun kalemle icat etmişti yazıyı, ne gerek vardı çivi yazısını icat etmeye , kurşun kalem yazısı dururken. Ama kil tabletlere diyecek bir şey bulamıyordum, belki  "kil'in" ne demek olduğunu bilmediğimdendir o zamanlar. Kil'in ne demek olduğunu öğrenene kadar saygı duydum kil tabletlere.

Büyüdükçe anladım Ali Sadık Öğretmen'imin aslında o kadar da mucitvari (! var mı böyle bir kelime ? ) bir kişi olmadığını.  Kuvvetli deliller olmamasına rağmen genel kanı şudur "İlk yazıyı M.Ö. 3200 yıllarında Sümerler buldular", ve sanırım buna inanmaktan başka bir şey gelmiyor şu an elimden. Bu saatten sonra arkeolojik kazı yapmak niyetinde de değilim valla.

Peki yazı neden icat edildi?

 " Arkeolog Denise Schmandt-Bessarat’ın Louvre’lu Pierre Amiet’in hipotezi üzerine geliştirdiği teorisine göre, yazının ilk işlevi “muhasebe-defter tutma” 'dır.  Sümer yazısının ilk yaygın örneklerinin; zirai ürünleri temsil eden tahıl, koyun, dana vb. olması bu tezi güçlendirmektedir "


Yani yazı "koyun, keçi, buğday vb."in  sayılarının ve miktarının kayıt altında  tutulabilmesi için  mi icat edilmiş?

Bu size inandırıcı geliyor mu kuzum? :)
Bunlara resmi olarak inanmamın yanında bence yazının icat edilme serüveni şu şekilde olmuştur.

Sami, mahallenin alt orta gelir tabakasında bulunan, geçimini düğünlerde şarkı söyleyerek kazandığı buğday ve tavuklarla sağlayan bir gençti ( o zamanlar en geçerli para birimi idi, buğday ve tavuk. Bir tavuk tam 3 buğday ediyordu. Döviz olarakta Muz kullanılıyordu). Kuvvetli ezber yeteneği sayesinde yüzlerce şarkıyı aklında tutabiliyordu Sami. Güçlü repertuvarı onu düğün, şölen ve festivallerin en aranan şarkı söyleyicisi yapmıştı. Yoo yoo, beni yanlış anlamayın, Sami bir şarkıcı değildi, şarkı söyleyici idi. Yani şarkıcılara unuttukları yerlerde şarkı sözlerini hatırlatmakta yardımcı oluyordu. Yani bir nevi suflörlük de denilebilir yaptığı işe. Ne yazık ki sesi pek de güzel değildi. Zaten sesi biraz güzel olsaydı Mezepotamya'nın en çok tavuğu olan adamı olurdu, belki koyunları bile olurdu.

Sami günlerden bir gün bir düğüne çağırıldı. Uzun zamandır boşta gezen Sami bu işe çok sevinmişti. Hemen repertuvarını biraz gözden geçirdi, hiç bir şeyi unutup unutmadığını kontrol etmek için. Her şey gayet iyi idi; pop, caz, memleket türküleri, rock parçaları, eski 45'likler, selanik türküleri.. Evet unutulan ya da eksik parça yoktu. Düğün alanına gidildi. Sami için ayrılmış olan sahnenin hemen önündeki,seyirciler ile sahne arasında bulunan,  seyircilerin göremeyeceği bölmeye kendisi için hazırlanmış iskemleye, yüzü şarkıcıya dönük şekilde oturdu Sami. O şimdiye kadar hiç bir düğünü bir davetli olarak izlememişti. Onun için düğün, bu küçük bölmeden yalnızca sahnenin bir kısmının ve çoğunlukla sahne tavanının ya da kır düğünüyse gökyüzünün görülebildiği, şarkılarının ve davetlilerin uğultularının duyulabildiği birşeydi.
Ve düğün başladı.. Gelin ve damat, davetliler.. Ve müzisyenler, yani orkestra.. Ve şarkıcı.. Veee Şarkıcı .. veee..  Bu da kimdi böyle? Kim?  Bu sesi daha önce hiç duymamıştı Sami.. Yeni bir şarkıcı olmalıydı. Oturduğu iskemlesinden ayağa kalktı. Parmak uçlarına basarak şarkıcının kim olduğuna bakmak istedi. Onunla göz göze geldi. Daha önce hiç görmediği yeni bir kızdı bu. Sami daha iyi görebilmek için iskemlesinin üzerine çıkarak ayağa kalktı. O esnada Aşağı Mezopotamya halk şarkılarından birini seslendiren şarkıcı, yerin altından çıkmış gibi birden beliren bu adamı görünce irkildi ve şarkısının sözlerini unutuverdi. Artık yalnızca orkestranın enstrümanlarından çıkan ses vardı. Sami ise şarkıcıya hatırlatması gereken sözleri bırakın, böyle bir görevi olduğunu bile unutmuştu kızı gördüğü andan itibaren.  Davetliler homurdanmaya başlamıştı. Sami ise öylece baka kalmıştı kıza. Zamanın akışı yavaşlamış, her şeyin sesi kesilmiş, kızın etrafında nereden geldiği belli olmayan bir ışık huzmesi belirmişti, kızın beyaz kanatları da mı vardı ne? Sonra herşey karardı.

Sami uyandığında kendini evinde odasında yatarken buldu. Düğünde bayılmış ve daha sonra evine taşınmıştı. İşini tam yapamadığı için tavuk da alamamıştı bu düğünden. Ama Saminin umurunda değildi tavuk mavuk. Günlerce evden çıkamadı Sami. Kıza rezil olmuştu olmasına ama onu asıl bitiren kıza bir de aşık olması idi.
Bir kaç sefer evinin önünde bekledi, çarşıda kızı takip etti ama karşısına çıkıp tek bir kelime edemedi Sami. Sen yüzlerce şarkıyı hafızanda tut, binlerce kelime sakla ceplerinde ama hiç biri hiç bir işe yaramasın. Eve kapandı Sami. Gece yıldızlara baktı. Sümer tanrılarına o kötü sesi ile şarkılar söyleyip, adaklar adadı. Ama olmadı.. Ne zaman gitse kızın yanına hep başarısız oldu konuşmakta. O lanet ses telleri kıza derdini anlatacak bir kelime oluşturmaya yetmedi. Aylarca evine  kapandı, aşkından duvarları tırmaladı. Sonra birgün tırmaladığı kil duvarlara bakarken, "Ne güzel tırmalamışım la ?" diye düşündü. Kızın evinin duvarını da böyle güzel tırmalasam kesin ona aşık olduğumu anlatabilirm fikrine kapıldı. Bir kaç ay daha duvar tırmalama antrenmanı yapıp bunun en güzel tırmalama şekli olduğuna karar verdikten sonra, küçük bir kil duvar parçasına tırnakları ile şunları tırmaladı.

" Sevgili Kibele,
Eğer yazının icat edildiği bir zamanda yaşasa idim, aşkın beni Schekespeare eylerdi. Bu dünyaya erken gelmişiz ne yapalım. Seni kelimelerin mahiyetsizliğini yüzlerine vuracak kadar çok seviyorum,
Kendine iyi bak cnm,
öptm bye,
Sami"


İşte dostlarım size yazının icadına ilişkin teorim. İlk yazı çivi yazısı değil, tırnak yazısıdır bu biiir.. İkincisi, ilk yazı aşık bir adam tarafından aşk mektubu yazmak maksadı ile icat edilmiştir. Yazının icadına sebebiyet veren tahıl, buğday vb. hesaplamak değildir, yazının icadına sebebiyet veren aşık olunası kadınlardır.
Bu vesile ile bizim kadınlarımızın, analarımızın, bacılarımızın, eşlerimizin ve kimimizi süründüren aşklarımızın,  tüm emekçi kadınların ve bütün dünya kadınlarının kadınlar gününü kutlarım.


NOT 1: Bu arada, tüm arkeoloji dünyasını Sami'nin aşk mektubunu aramaya davet ediyorum, bu da üüüüç..
NOT 2:  Hayır, Kibele Sami'nin mektubundan hiçbirşey anlamadı, daha doğrusu Kibele mektubun var olmadığı bir zamanda yaşıyordu aynı şu anda yaşadığımız zamanda olduğu  gibi..
NOT 3: not üç müç yok yeter ..


Hiç yorum yok:

Yorum Gönder